acute dyspnee - Koen Thomeer

advertisement
ACUTE DYSPNEE
Gerlinde Roobaert
Leen T’ Seyen
Rita Stegen
Björn Stessel
Koen Thomeer
Alexander Seurinck
ACUTE DYSPNEE
BIJ ASTMA EN COPD
• Pathofysio: gedaalde longfunctie
• Kernsymptomen:
– dyspnee
– hoesten
– wheezing
TEKENS van ERNST
• Dyspnee in rust
• niet kunnen neerliggen
• niet één zin kunnen uitspreken
• gebruik hulpademhalingsspieren
• neusvleugelen
• tachypnee: >25 (V), >50 (K)
• tachycardie: >110 (V), >140 (K)
Doseeraërosol met voorzetkamer
of vernevelaar?
• PRO SPACER:
– vlugger (<6min vs 12 min)
– handiger om mee te nemen (HA)
– volgens patiënt gebruiksvriendelijker
– effectiviteit groter (1), gelijk (4),
kleiner (2) dan de vernevelaar(V)
– effectiviteit groter (3), gelijk (4) dan
de vernevelaar bij het kind
– korte toedieningstijd
Doseeraërosol met voorzetkamer
of vernevelaar?
• CONTRA SPACER
– moeilijkheden bij het openen en sluiten
van de klep in de spacer
– hoest (door astma of door puff)
– braken (<vernevelaar)
– stijgende hartfrequentie (<vernevelaar)
• OPMERKING
– kind < 4j: masker mond en neus
Doseeraërosol met voorzetkamer
of vernevelaar?
• PRO VERNEVELAAR
– spoed: materiaal bij de hand
– bij onvoldoende effect van spacer
• CONTRA VERNEVELAAR
– moeilijk en tijdrovender voor HA
– braken (>spacer)
– stijging hartfrequentie (>spacer)
– meer ongemakken voor de patiënt
IPRATROPIUMBROMIDE
Bijkomend effect voor de volwassene ?
• 6 op 9 studies: groter effect
– gelijktijdige toediening of als eerste
– sterker effect bij ernstige geobstrueerde
patiënten
– COPD patiënten: geen effect
• 3 op 9 studies: geen meerwaarde
– te weinig patiënten in de studie ?
CONCLUSIE: positief effect bij astma
IPRATROPIUMBROMIDE
Bijkomend effect bij kinderen ?
• 3 op 8 studies: geen meerwaarde
– salbutamol in monotherapie effectiever (1)
– uitleg: antagonerende werking ?
• 5 op 8 studies: betere resultaten
– bij ernstige geobstrueerde patiënten
CONCLUSIE: meerwaarde bij ernstige
aanvallen
Ipratropiumbromide
RICHTLIJNEN
• NHG astma en COPD:
– volw: enkel na onvoldoende
verbetering door salbutamol
– kind: niet gebruikt
• WVVH astma:
– volw: eventueel onmiddellijke
combinatie opstarten
– kind:niet gebruikt
Opm: werking start pas na half uur
DOSIS SALBUTAMOL
Alles ineens of gespreid?
• Volwassene:
– effectiefst: 200 à 400 mcg per 15 à 20 min
– inefficiënt: alles ineens
• Kind:
– effectiefst: 3 maal 500 mcg per 15 min
– inefficiënt: 3 maal 500 mcg per 5 min
CONCLUSIE: gespreide lage doseringen
Corticosteroïden
• Globaal: opstarten na initiële
behandeling
• neerslaan van de late inflammatoire
reactie
• werking na 4 uur
• per os (eventueel shot IM bij kind)
• volw: 30mg pd, 7 à 10 dagen
• kind: aanvang 1mg/kg/dag, gevolgd
door 2mg/kg/dag; 5 à 6 dagen
Adrenaline
• Levensbedreigende astma aanval
• ziekenhuisopname noodzakelijk
• dosis kind: 1 promille 0,01ml/kg
(max 0,5 ml)
Acute dyspnee volwassene
Aanvalsbehandeling
Salbutamol 4 puffs van 100 mcg om de 10 à 20 min, eerste uur
(vernevelaar: 5 mg/ml 0,5 ml of 0,5mg/ml 1ml SC)
Ipratropiumbromide 2 à 4 puffs van 20 µg geassocieerd of 3 puffs combinatiepreparaat
(vernevelaar: 1 oplossing van 0,5 mg/2ml)
Eventueel 0,5 à 1mg/kg prednisolone

FEV1 bepalen



Goede respons
FEV1 > 80%
Klinische normalisatie

Salbutamol 4 puffs
om de 1 à 4 uur
herevalueer na 12 à 24 uur
Matige respons
FEV1 60 à 80%
Persisterende klinische symptomen

Salbutamol 4 puffs
om de 1 à 4 uur
30 mg prednisolone pd, 7 dagen
herevalueer na 12 à 24 uur
Slechte respons
FEV1<60%
Persisterende klinische symptomen

Dringende verwijzing naar
spoedgevallendienst
Levensbedreigend astma  adrenaline 1 promille, 0,5 ml IM
Acute dyspnee kinderen
• Salbutamol 4 puffs 200 mcg (NHG)
vernevelaar: 5mg/ml; <4j 0,5ml; >4j 1ml
• Prednisolone
– Eénmalig 1mg/kg/dag
– 5 à 6 dagen 2mg/kg/dag in 2 doses (max
30mg/dag)
• Levensbedreigend 1 pro mille 0,01
ml/kg (max 0,5ml)
Doorverwijzen ?
• Persisterende klachten onder behandeling
• Voorgeschiedenis van ernstige opstoten met
ZH opnames
• Orale CS als onderhoudsbehandeling
• Lage compliantie
• Onvoldoende zorgmogelijkheden
• Cyanose
• Uitputting
• Sterk gedaalde air-entry
• Angst – agitatie suf – apathie coma
Bronnen
• Behandeling van acute, ernstige dyspnee bij
astma en COPD in de huisartsenpraktijk
(Huisarts en Wetenschap; 1997)
• Aanbevelingen WVVH
– Astma volwassenen
– Astma kinderen
• Aanbevelingen NGH
– Astma volwassenen
– Astma kinderen
– COPD volwassenen
Gerlinde Roobaert
Leen T’ Seyen
Rita Stegen
Björn Stessel
Koen Thomeer
Alexander Seurinck
Download
Random flashcards
fff

2 Cards Rick Jimenez

mij droom land

4 Cards Lisandro Kurasaki DLuffy

Create flashcards