Magazine FIRE voor alle leerlingen

advertisement
intro
Je Huid is
superbelangrijk
Je huid is superbelangrijk en vuur is superhandig.
Maar als je vuur aanraakt, gaat je huid stuk.
Dan krijg je brandwonden. Net als met hete thee.
Thee is lekker om te drinken. Maar als je mok
hete thee per ongeluk over je been valt… Dan
gaat je huid stuk en krijg je brandwonden.
Warmte, de beste uitvinding van de wereld!
Heb je weleens ongekookte aardappels gegeten?
Die zijn echt heel vies! En een kopje hete thee is
lekkerder dan lauwe thee. Als je thuis komt van
school ga je lekker bij de verwarming zitten. Dan
warm je op. Hitte, warmte en vuur zijn de beste
uitvinding van de wereld!
Au heet!
Maar als je verkeerd omgaat met hitte krijg je
brandwonden, bijvoorbeeld door:
Hete
thee die over je heen valt
H
eet water uit de kraan
S
pelen met vuur
B
rand en ongelukken
Aanraken van hete dingen, zoals strijkijzers
Voor de lol fikkie stoken? Dat is spelen met vuur. Dus gevaarlijk.
Hoe zorg je ervoor dat je geen brandwonden krijgt? Beantwoord de
volgende vragen op www.brandwonden.nl/fire en je ziet gelijk of jij
genoeg weet om brandwonden te voorkomen.
Jouw huid is belangrijk. Maar wat doet huid eigenlijk allemaal voor je?
Wat is een brandwond?
Waardoor ontstaan de meeste brandwonden bij kinderen?
Wat moet je doen als je een brandwond hebt?
Wat doe je als iemand in brand staat?
Welke ‘elementen’ heb je nodig om vuur te kunnen maken?
Hoeveel rookmelders hebben jullie thuis?
Wat is een vluchtplan?
Hebben jullie thuis een vluchtplan geoefend?
Hoe steek je veilig vuurwerk af?
Welk vuurwerk zorgt voor de meeste ongelukken?
2
Brandwonden Stichting
Je moet er dus voor zorgen dat je geen brandwonden krijgt. Lees hierna hoe je dat doet…
www.brandwonden.nl
Weet jij waarom
meisjes make-up
gebruiken?
Brandwonden Stichting
3
Huid
Huid beschermt je tegen vuil en bacteriën
Zonder de bescherming van je huid, kun je niet leven.
Huid is echt nodig om de rest van je lichaam te
beschermen tegen vuil en bacteriën. Als je geen huid
hebt, ga je dood.
huid en brandwonden
1
Huid regelt je temperatuur
Door te zweten raak je je warmte kwijt. Dat is belangrijk.
Want als je te warm wordt, krijg je koorts. Door ‘kippevel’
en ‘rillen’ zorgt jouw huid dat je het warmer krijgt. Ook
als je het te koud krijgt, wordt je heel ziek.
Huid is een alarmcentrale!
Je voelt snel of iets warm of heet is. Dat voel je met je
huid. Hou je hand maar eens bij een verwarming. Jouw
huid is de alarmcentrale die de boodschap ‘au, dit is
heet’ doorgeeft aan je hersenen. Dan trek je met je
spieren je hand terug. In je huid zitten bloedvaten. Dat merk je als
je in je vinger prikt. Dat prikken voel je met
jouw zenuwen… die zitten ook in je huid.
Zweten doe je met je zweetklieren. En onder je huid zit
vet. Soms is die laag dun… maar soms ook dik, zoals bij
je billen :-)
Huid is belangrijk!
Je huid is jouw contact met de buitenwereld. Met een
andere huid zou je er anders uitzien. Huid zit helemaal
om je heen. Met elk stukje huid voel je warmte, kou,
water, een kus, een steentje in je schoen, de wind...
...
Doe elkaar pijn
naast je zit
Knijp degene die
d’. Zelfs pijn
raa
of doe ‘prikkeld
t je huid.
me
je
e
do
'voelen'
4
Brandwonden Stichting
Opdracht
Blijf zitten waar je zit.
Schrijf op: wat voel je op dit moment...
Met je handen?
Met je billen?
Met je voeten?
Met je rug?
Facelift
Hoe ziet jouw ideale gezicht
eruit? Knip uit verschillende
tijdschriften oren, wangen,
neus, mond en andere
lichaamsdelen. Plak ze op en
maak jouw ideale ster.
Met je lippen?
Huid bepaalt hoe je eruit ziet
Huid is jouw buitenkant. Je let op elke sproet en elk pukkeltje. Je let zelfs op de
kleur. De buitenkant van anderen is soms zo mooi, dat je je ogen er niet van af
kunt houden… dan voel je allemaal kriebels in je buik.
Brandwonden Stichting
5
1
huid en brandwonden
Auw! Brandwonden
Eerstegraads verbranding
Als je huid een beetje rood is en je
voelt een prikkelende pijn… dan noem
je dat een eerstegraads verbranding.
Als je je verbrandt in de zon is dat vaak
een eerstegraads verbranding. Dat
doet best zeer. Maar na een paar
dagen is de verbranding verdwenen.
doorsnede van de huid
eerstegraads
Iedereen heeft wel eens z’n vinger
Tip: Koel een verbranding altijd direct met
lauw zachtstromend water.
2
­verbrand. Maar een grote brandwond…
zo groot als je hand bijvoorbeeld.
Dat is heel ernstig.
Tweedegraads verbranding
Een tweedegraads verbranding is
een diepere verbranding en doet
erg zeer. Een deel van je huid is
beschadigd. In het begin is je huid
rood. Maar daarna krijg je blaren
en ziet je huid er ‘nat’ uit.
De kans bestaat dat er
littekens overblijven.
3
Een diepe brandwond, zo groot als een Euro kan al heel
pijnlijk en erg zijn. Daar hou je een flink litteken aan over!
Wat is een brandwond?
Een brandwond is anders dan een snee of een schaaf­
wond. Een brandwond maakt je huid stuk. Dan is je huid
weggebrand. Soms beschadigt een brandwond de huid
zo erg dat het niet meer vanzelf overgaat.
doorsnede van de huid
tweedegraads
Tip: Ga naar de dokter bij
blaren en een kapotte huid!
Brandwonden
door thee
Derdegraads verbranding
Een derdegraadsverbranding is helemaal
erg. De huid is droog, leer­achtig en
zwart (bij vuurverbranding) of wit (bij
verbranding door hete vloeistoffen).
doorsnede van de huid
derdegraads
Omdat je zenuwenuiteinden zijn
verbrand, voel je weinig pijn. Dit soort
wonden genezen alleen na behandeling
in het ziekenhuis.
Tip: Ga naar de dokter bij een diepe
brandwond die groter is dan een Euro.
6
Brandwonden Stichting
Dunne huid en heet water
Als je jong bent, heb je een dunne huid. Water
van 60 graden celcius, zoals heet kraanwater,
veroorzaakt al ernstige en diepe brandwonden.
Wist je dat de meeste brand­
wonden door hete thee of heet
water ontstaan? Bij brandwonden
denk je al snel aan vuur.
Maar veel kinderen lopen
ernstige brand­wonden op door
ongelukken met hete thee of
koffie. Een scheut hete thee,
veroorzaakt al gauw grote
brandwonden.
den
Voorkom zelf brandwon
Zet je theekopje nooit
van de tafel.
aan de rand
Brandwonden Stichting
7
Littekens
ander deel van je lichaam. Dat heet transplantatie.
De grote littekens gaan niet meer weg.
Marjorie
Oorzaak: Spelen met vuur
Naam:
Marjorie zat in groep zeven toen ze met vriendjes
fikkie ging stoken in een papiercontainer. Het vuurtje
werd snel een grote brand. Op het nippertje werd ze
gered. Marjorie heeft ernstige brandwonden
opgelopen en is nu al meer dan 40 keer geopereerd
aan haar littekens.
Snelle eerste hulp bij brand-
koelen!
Goed koelen… niet te koud worden!
Als je met te koud water koelt, koelt je huid zoveel
af dat je het heel koud krijgt. Dat heet ‘onderkoeling’. Onderkoeling is levens­gevaarlijk. Je krijgt
het dan zo koud dat je heel ziek wordt.
wonden is heel belangrijk.
Waarschuw een arts
Koelen met water zorgt
ervoor dat de brandwond
niet dieper wordt.
waarschuw!
huid en brandwonden
Van brandwonden krijg je ­littekens
Als je huid door een brandwond beschadigd is,
maakt je lichaamnieuwe huid. Dat veroorzaakt
littekens. Bij een hele diepe brandwond is je huid
weggebrand. Dan maken de artsen in het
ziekenhuis de brandwond dicht met huid van een
Eerst water, de rest komt later!
K
oel de wond ± 10 minuten met zacht stromend
lauw water. Is er geen leidingwater, gebruik dan
slootwater of natte doeken.
Koel
alleen de wond.
Verwijder geen kleding die aan de wond kleeft.
niet te koud!
a
ls er blaren op de huid zitten.
als
de huid is aangetast.
als
de verbranding door elektriciteit komt, als je
bijvoorbeeld een schok gekregen hebt.
a
ls de verbranding door chemische stoffen komt, zoals
bijvoorbeeld gootsteenontstopper of verfafbijtmiddel.
Verzorg het slachtoffer!
S
meer niets op de wond.
B
edek de wond met steriel verband of schone doek.
G
eef het slachtoffer geen eten en drinken.
Vervoer het slachtoffer z­ ittend, als dat kan.
zit tend vervoeren!
Teun
Oorzaak: Gasexplosie
Naam:
Door een gasexplosie liep Teun ernstige
brandwonden op. Hij heeft nu littekens op een
groot deel van zijn lichaam.
Hou je hand maar ‘ns
10 minuten onder lauw
water… dan weet je
hoe lang dat is.
Veronica
Oorzaak: Huisbrand
Naam:
den
Voorkom zelf brandwon
Met één klein
Speel nooit met vuur.
e
een grote gevaarlijk
vlammetje kun je al
brand veroorzaken.
8
Brandwonden Stichting
Als peuter overleefde Veronica een huisbrand.
Zij liep wel hele ernstige brandwonden op. Zij
heeft nu littekens in haar gezicht en handen.
brandwonden?
Eerst water,
de rest komt later!
Brandwonden Stichting
9
FAQ
1
2
3
4
5
6
10
Brandwonden Stichting
spelen met vuur
Hoe slim
ben jij?
Wat doe je als
je in brand staat?
Ieder jaar moeten er
Waarom moet je niet gaan rennen
als je in brand staat?
Dan komt er meer zuurstof bij het vuur.
Dat wakkert de vlammen aan.
duizenden kinderen naar
het ziekenhuis omdat ze
brandwonden hebben
opgelopen.
Waarom moet je de wond koelen?
De hitte in de huid moet helemaal weg.
Anders veroorzaakt hij nog meer schade.
Brandwonden door thee!
Je kunt brandwonden oplopen door een
ongeluk met vuurwerk of een brand.
Ook een hete strijkbout aanraken kan al
genoeg zijn om je vingers flink te
branden. Maar de meeste kinderen
lopen brandwonden op door ongelukken
met hete thee, koffie en heet water.
Waarom kun je het best lauw water
gebruiken bij het koelen?
Dan wordt je huid niet te koud en kun je
hem langer onder de kraan houden. Als
je te koud wordt, kan je heel ziek worden.
Waarom moet je niets op de wond
smeren?
Je kunt bacteriën in de wond smeren. Dat
moet je nooit doen. Daarbij kan de dokter
de wond niet goed beoordelen, als je er
iets opgesmeerd hebt.
Waarom mag een brandwonden­
slacht­offer niet eten of drinken?
Als je nog geopereerd moet worden in
het ziekenhuis, is het beter dat er geen
eten en drinken in je maag zit.
Waarom moet je een brandwonden­
slachtoffer zittend vervoeren?
Zijn hoofd moet boven de rest van zijn
lichaam blijven. Anders krijgt hij het
benauwd.
Opdracht
Doof het vuur
Staat iemand in brand? Blijf rustig en ga niet
rennen. Dat wakkert de vlammen aan. Er zijn
drie manieren om de brand te doven:
Doof de vlammen met water.
Ga bijvoorbeeld onder de douche staan.
Doof het vuur met een blusdeken, een
stevige jas of een gordijn. Hou deze bij de
nek dicht, zodat de v­ lammen niet bij het
gezicht komen.
Rol over de grond. Met of zonder de deken,
jas of het gordijn.
kijk op www.brandwonden.nl/fire
voor het juiste antwoord!
Hoe slim ben jij? Als je slim bent, kun je brandwonden voorkomen.
Test wat jij al hebt geleerd. Kijk op www.brandwonden.nl/fire of je
de antwoorden goed hebt.
1. Op school weiger ik om thee rond te brengen naar de leraren.
ja
nee
2. Ik steek vuurwerk alleen af in het bijzijn van een volwassene.
ja
nee
3. Ik gooi brandbare stoffen zoals spiritus op de barbecue of een kampvuur. ja
nee
4. Ik zorg dat thee in het midden van de tafel staat.
ja
nee
5. Ik steek vuurwerk uit de hand af.
ja
nee
6. Ik speel nooit met een stopcontact. ja
nee
7. Ik kan geen brandwond oplopen door water uit de kraan.
ja
nee
8. Als ik mij brand, koel ik 10 minuten met lauw zachtstromend water.
ja
nee
Brandwonden Stichting
11
2
Opdracht
Wat zouden we moeten zonder
Welk element van de
vuurdriehoek is ­altijd
hetzelfde?
vuur? Rauwe eieren eten. De hele
winter onder de dekens. Je moet er
niet aan denken.
De hitte van vuur gebruik je om te koken en om
je warm te houden. Gelukkig is vuur een onderdeel
van de wereld waarin we leven. Net als bijvoorbeeld lucht en water. De natuur zorgt zelf voor
vuur. Kijk maar naar vulkanen en bliksem.
De vuurdriehoek
Voor vuur heb je drie dingen nodig. Samen
vormen ze de vuurdriehoek:
1. Brandstof: hout, papier of gas
bijvoorbeeld.
2. Zuurstof: lucht dus.
3. Warmte: een vonkje of een straal zonlicht
kan genoeg zijn.
Wil je brand voorkomen, dan moet je deze drie
dingen niet samenbrengen. Vandaar dat je niet
met lucifers moet spelen.
Spelen met vuur
Vuur is leuk, vuur is grappig maar vuur is vooral
heet. Dat wist je vast al. Spelen met vuur doet
iedereen wel eens. Maar het kan flink misgaan!
hoe kun jij brandwonden
voorkomen?
Vul in:
Brandwonden Stichting
Brandstof
Zuurstof
To: Q <[email protected]>
Marjorie says
Ik heb brandwonden opgelopen omdat ik met
vuur het gespeeld.
Warmte
Welke drie dingen zou
jij het meeste ­missen
als er geen vuur was?
Leg uit waarom.
Q says
Hoe ging dat dan?
Marjorie says
Ik zat in groep 7. Na schooltijd klom ik met
mijn vrienden in een papiercontainer. We
staken een krant in brand. Dat leek stoer.
Maar dat werd een ramp.
1.
e krant brandde… maar toen ging het snel.
D
Alle kranten om ons heen vlogen in brand. We
probeerden het vuur nog uit te trappen. Maar
dat lukte niet.
2.
Q says
Vluchten dus?
3.
Marjorie says
Mijn vrienden konden er nog snel uitklimmen.
Ik niet. Heel snel stonden mijn kleren in brand.
Het begon bij mijn broek…
Het vuur kroop omhoog…
Q says
en toen?
Marjorie says
Voorbijgangers zagen het gebeuren en rende
naar mij toe. Toen ik door een man uit de
papiercontainer werd getrokken, stond ik
helemaal in brand. Ze hebben de vlammen
gedoofd en mij direct onder de douche gezet.
Met loeiende sirenes ben ik toen naar het
brandwondencentrum gebracht. Daardoor
heb ik dat ‘fikkie steken’ overleefd.
Q says
…
12
spelen met vuur
Vuur
eeld
Een kaars bijvoorb
f:
lemaal uit brandsto
Een kaars bestaat he
is
lont. Een kaars
het kaarsvet en de
zit
dus met de zuurstof
ht,
luc
or
do
omringd
t
me
je
e
do
n
eke
nst
het ook wel goed. Aa
­ ansteker of lucifer.
een vlam van een a
Brandwonden Stichting
13
3
brand
Rookmelders
redden levens
Iedere dag breekt er in zo’n 20
huizen in Nederland brand uit. Dit
zijn ongeveer 7.000 branden in
huizen per jaar. In ieder huis wonen
vaders, moeders en kinderen... die
op tijd moeten vluchten.
Elke brand kan in minder dan 5 minuten zo groot
zijn dat je niet meer kunt vluchten. Van de rook
van een brand kun je trouwens dood gaan. Dus je
moet vluchten voor de rook. Daarom moet je een
rookmelder hebben. Dan kun je brand overleven.
Een rookmelder waarschuwt jou met een luid
alarm op tijd bij brand.
Rookmelder is onmisbaar
Een rookmelder is echt onmisbaar. Zo’n melder
geeft alarm wanneer er brand ontstaat. Terwijl je
slaapt kun je niet ruiken... maar wel horen. Een
rookmelder maakt je wakker. Zo kun je snel
vluchten via het vluchtplan dat je samen met je
ouders bedacht hebt.
Opdracht
Stel de volgende vragen
aan jouw ouders en
schrijf de antwoorden op.
Waar hangen bij ons thuis de rookmelders?
Werken ze? Laat de pieptoon eens horen.
druk op de testknop
van de rookmelder
Heb je thuis een rookmelder?
Laat maar eens op de testknop
drukken. Dan weet je bij welk
geluid je moet vluchten...
14
Brandwonden Stichting
ZORG DAT JOUW OUDERS EEN
ROOKMELDER PLAASTEN!
Jouw ouders
Wat moet ik doen als de pieptoon afgaat?
Wist je dat als er brand is, dat je dan niets
kunt zien door de rook? Uitproberen hoe
dat voelt? Doe op je kamer een blinddoek
om en probeer binnen 1 minuut de weg
naar buiten te vinden!
krijgen
20% korting!!
ng
nnen 20% korti
Jouw ouders ku
ze deze
als
er
rookmeld
krijgen op een
n.nl/fire
de
on
dw
an
w.br
bestellen via ww
Brandwonden Stichting
15
wordt razendsnel groter. Als je een klein
vuurtje niet meteen kunt doven, moet je
Opdracht
maken dat je wegkomt. Dus… als er brand
is… vlucht en sla alarm!
Niet blussen maar vluchten!
Als je thuis de rookmelder hoort afgaan, en er is brand…
dan moet je vluchten en elkaar buiten opzoeken.
brand
Vluchten
bij brand!
Brand is levensgevaarlijk. Een brand
Wat is de snelste vluchtroute vanaf de wc?
Beantwoord deze vragen. Ga op
onderzoek als je een antwoord
niet zeker weet.
Spreek een vluchtplan af!
Een vluchtplan is een afspraak die je samen maakt. Dan
weet je wat je moet doen als je snel moet vluchten. Bij
brand heb je geen tijd om dit te bespreken.
Wat is thuis de snelste vluchtroute vanuit de woonkamer?
Wat is de snelste weg om buiten te komen?
Spreek de snelste en veiligste vluchtroute met elkaar af.
Bedenk een tweede route voor het geval de eerste
geblokkeerd is.
S
preek van tevoren af wie welk persoon in veiligheid
brengt.
Spreek af wie de dieren in veiligheid brengt.
Zorg dat je bij de sleutel van de voor- en achterdeur
kunt.
Bepaal een ontmoetingsplaats buiten.
Oefen de vluchtroute met jouw familie en check
dat iedereen veilig is.
Zorg dat de vluchtroutes niet geblokkeerd zijn door
fietsen, tassen en andere spullen.
En vanuit jouw slaapkamer?
Wat doe je als die weg geblokkeerd is?
Hou je adem 30 seconden in. Zoveel tijd heb je nodig
om door de rook naar buiten te vluchten!
Kun je de brand niet blussen? Blijf rustig!
1
16
Blijf rustig
Brandwonden Stichting
2
Waarschuw anderen
3
Vlucht via de snelste route
4
Gebruik nooit de lift
5
Is er veel rook? Hou je hoofd
laag: daar is minder rook en zie
je meer. Hou als het kan een
natte doek voor je mond en neus
6
Bel 112 zodra je
veilig bent
Brandwonden Stichting
17
Ieder jaar gebeuren
­ongelukken met vuurwerk.
Ook bij kinderen en jongeren
onder de 12 jaar. Gek eigenlijk. Want vuurwerk kun je
pas kopen als je ouder bent
dan 16 jaar.
Dus het vuurwerk dat jij afsteekt,
zul je van vrienden of van je ouders
krijgen… of vinden op straat.
Gevonden vuurwerk en weigeraars
Steek nooit vuurwerk af dat je
­gevonden hebt. Het is niet voor niets
weggegooid. De meeste ongelukken
krijg je van deze ‘weigeraars’. Het
klinkt saai, maar maak deze weigeraars
nat en gooi ze in de prullenbak.
Als je vuurwerk wil afsteken…vraag
dan of dat mag van je ouders! Laat je
ouders uitleggen hoe je vuurwerk
afsteekt. Het is helemaal niet stom om
van je ouders te leren hoe je met
vuurwerk moet omgaan.
Wist je dat je geen vuurwerk
moet afsteken als het hard
waait? De wind blaast het
vuurwerk alle kanten op. En
dat is levensgevaarlijk!
Vouw je capuchon
van je jas naar binnen
met oud en nieuw. Dan
kan er geen vuurwerk
in blijven steken.
18
Brandwonden Stichting
Wist je da
t je vuurpijl
en
vanuit een
pvc-pijp o
f
een vuurw
erkstandaard mo
et afsteke
n?
zo steek je
vuurwerk af:
1
2
spelen met vuur
Vuurwerk
Zorg dat vuurwerk altijd stevig
en stabiel staat.
Zet pijlen altijd in een
vuurwerkhouder of een fles,
half gevuld met zand of water
en sla voor grote vuurpijlen
een pvc-buis in de grond
want pijlen moeten recht
omhoog gaan.
3
Zet vuurwerkpotten altijd klem
tussen 2 stenen of een
vuurwerkhouder.
4
Steek vuurwerk aan met een
aansteeklont, dat is een stuk
touw waarvan de punt is
aangestoken en blijft gloeien.
5
6
7
Steek nooit vuurwerk uit je hand af.
Steek weigeraars (vuurwerk
dat niet is afgegaan) nooit
opnieuw aan.
Experimenteer niet met
vuurwerk.
Wist je dat ongelukken
met vuurwerk vaak
veroorzaakt worden
door mensen die
vuurwerk fout afsteken?
Brandwonden Stichting
19
Download
Random flashcards
fff

2 Cards Rick Jimenez

mij droom land

4 Cards Lisandro Kurasaki DLuffy

Create flashcards