Uploaded by User1225

Samenvatting De bespiegeling Hoofdstuk 8 (1)

advertisement
Hoofdstuk 8
Muziek en Dans van het expressionisme
Erwartung, 1909, Arnold Schönberg
http://youtu.be/iYHHXY2lhe4
Inhoud:
’s Nachts in een ondoordringbaar bos onderneemt een vrouw een dramatische zoektocht naar haar
geliefde. Alles wat ze ziet, voelt of hoort maakt haar angstig. Steeds meer raakt ze verstrikt in
waanvoorstellingen. Wanneer de vrouw meent dat ze het bebloede lichaam van haar geliefde vindt,
schreeuwt ze ijselijk: “Das ist er!” Als de dag aanbreekt, eindigt haar zoektocht.
Tijd en emoties worden uitvergroot. Veel expressie van gevoel en stemming --› expressionisme
Muziek:
- Versterkt de verschillende stemmingen. Brengt ideeën en gevoelens over. Geeft expressie aan wat
zich achter het zichtbare schuilhoudt --› expressionisme
- Atonaal, met combinaties van tonen die in de harmonieleer niet zijn toegestaan. Een tooncentrum
ontbreekt. Ligt niet prettig in het gehoor.
Twaalftoonsysteem
Schönberg introduceert later het twaalftoonsysteem.
Elke compositie is gebaseerd op 12 verschillende tonen. De componist bepaalt hoe hij die 12 tonen
rangschikt (na elkaar of tegelijkertijd). Elke toon mag pas weer opnieuw gebruikt worden, als de hele
reeks is afgewerkt.
Les Ballets Russes in Parijs
Leider van dit gezelschap: Diaghilev (hij speelde een belangrijke rol bij de ontwikkeling van de
moderne kunst)
Les Ballets Russes werd om verschillende redenen een enorm succes:
-
De waardering voor niet-westerse kunst werd groter
De topdansers uit Sint-Petersburg
Diaghilev omringt zich met de beste beeldende kunstenaars en componisten
De topdanser Nijinsky maakt deel uit van het gezelschap
Le Sacre du Printemps
Componist: Igor Stravinsky
The Joffrey Ballet's recreation of the 1913 Nijinsky choreography of Stravinsky's Le Sacre du printemps.
http://youtu.be/jF1OQkHybEQ
Inhoud: Verzonnen verhaal op basis van een oude Russische traditie om de lente te vieren met zang
en dans.
Wijze ouderlingen kijken naar een dodendans van een jong meisje dat zij offeren om de god van de
lente gunstig te stemmen.
Muziek:
-
ingewikkelde opeenstapeling van accoorden
uitbarsting van klanken
onregelmatige ritmische structuren
ligt moeilijk in het gehoor, atonaal
Choreografie: Nijinsky
-
rituele oerdans
dansers stampen blootvoets op de vloer
lichamen storten zich ter aarde, de zwaartekracht wordt benut
geen klassieke basisprincipes om het moeiteloos zweven tot uiting te brengen
bewegingen rouw en primitief, niet sierlijk
Graham Dans
Martha Graham Lamentation
http://youtu.be/sT0gypuDqNE
Onderwerp Lamentation: Rouwdans / verdriet, uitbeelden van emoties
-
paars (kleur van de rouw) gewaad
trieste verdrietige uitstraling van het gezicht / make-up
in zichzelf gekeerd, verdrietig, triest
in schulp kruipen (gewaad), gevangen in kleding
De danstechniek van Martha Graham is op basis van Contraction en Release
Het contrast tussen spanning en ontspanning is de basis van de techniek:
Spanning
Ontspanning
Inademing
Uitademing
Aantrekken van spieren en middenrif
Ontspannen van de spieren
Kromtrekken van de rug
Rechten van de rug
Mary Wigman: ‘Hexentanz’
Mary Wigman's Witch Dance
http://youtu.be/AtLSSuFlJ5c
http://youtu.be/NKdznPk5Bqs
Hoe zie je dat het een heksendans is?
-
Haren en kleding als een heks
Niet vriendelijk
Heksenhanden
Hoekige onverwachte bewegingen
De vorm van dans is Ausdruckstanz. Deze vorm van dans laat uitdrukking van gevoelens zien. --›
expressionisme.
Beschrijving dansbewegingen:
-
Zitten, schuifelen, schokkerig bewegen
Stilte en plotseling bewegen
In elkaar gekropen
Primitieve bewegingen
De muziek (slagwerk, niet in de maat) is ondergeschikt aan de dans
JAZZ
De NewOrleans-jazz ontstaat in Storyville, de rosse buurt van new Orleans, waar een
smeltkroes van culturen zorgt voor een uitwisseling in muziekstijlen:
-
Work songs van de katoenvelden
Spirituals uit de kerkdiensten
Blues van het platteland
Ragtime uit de cafés
Marsmuziek
Europese klassieke muziek
De muziekanten van het uitgaansleven van Storyville mixen al deze invloeden tot een nieuw
soort dansmuziek: New Orleans-Jazz
Kenmerken New Orleans-Jazz:
- collectieve improvisatie
- belangrijkste instrumenten: cornet/trompet, trombone, klarinet, saxofoon, banjo, tuba,
drums.
- oorspronkelijk gespeeld door niet-blanken
Ragtime
-
Pianostijl die rond 1900 in New Orleans wordt gespeeld in clubs en bars door zwarte
pianisten.
Strakke baspartij, waar de melodie ritmisch tegenin gaat.
Het klinkt alsof de melodie net voor of achter de begeleiding uitloopt of aangaat.
Gevoel van verscheurde maat : RAGGED TIME
De eerste genoteerde zwarte muziek.
Veel ragtime-pianisten kunnen geen noten lezen, toch ontwikkelt een aantal
pianisten zich tot echte componisten. (Scott Joplin)
Maple Leaf Rag (Scott Joplin)
http://youtu.be/reI43yUCaUI
Cakewalk
-
Past als dansmuziek bij Ragtime.
Zwarten imiteren spottend het dansen van de blanken.
Polonaise van paren die in een vierkant lopen. Op de hoeken danst men
improvisaties
Wie het best danst krijgt een cake
Een polonaise van paren
http://youtu.be/GCsptiarrzw
Bessie Smith - St. Louis Blues (1929)
-
Gaat over onmogelijke liefde
Cornet levert commentaar op de tekst en spoort zangeres aan om verder te gaan
In blues heeft de tekst meestal drie zinnen per couplet, waarbij de eerste zin wordt
herhaald.
De derde zin is een conclusie op de voorgaande twee zinnen
De begeleiding volgt een vast accoorden schema over twaalf maten
In de melodie worden ‘Blue notes’ gebruikt, roepen spanning op met
begeleidingsaccoorden.
‘Dirty intonation’, expres onzuiver inzetten, of naar de goede toon slepen
Slepend tempo
St Louis Blues
http://youtu.be/JpVCqXRlXx4
Dixieland: rond 1925 beginnen blanke orkesten de New-Orleans stijl te imiteren. Er is nog
steeds rassenscheiding en het is ondenkbaar dat blanken jazzmuziek kopen, tenzij deze door
blanken gespeeld wordt.
Deze variant op de vroege zwarte jazz uit Storyville noemt men Dixieland.
http://youtu.be/FH8kH-EH3-I
http://youtu.be/79xeGcBBdf4
Als in 1917 Storyville gesloopt wordt, trekken veel muzikanten, waaronder Louis Armstrong
naar Chicago. Eind jaren ’20 ontstaat een eigen Chicago-stijl:
-
Banjo en tuba worden vervangen door gitaar en contrabas
Individuele geïmproviseerde solo’s van de verschillende instrumenten
In de zang improvisatie met betekenisloze klanken: de scat
Basin Street Blues, Louis Armstrong
http://www.youtube.com/watch?v=zQBjD06a6l8
SWING
In de Jaren ’30 worden de jazzbands groter. (trompetten, trombones, saxofoons en ritmesectie)
Deze bigbands ontwikkelden de nieuwe swingstijl.
-
Achtste noten worden afwisselend lang-kort-lang-kort gespeeld
Hierdoor ontstaat een stuwend ritme dat zeer dansbaar is
Muziek wordt uitgeschreven in muziekpartijen
Afwisseling van uitgeschreven passages met geïmproviseerde solo’s
Duke Ellington schrijft verrassende arrangementen voor orkest, zijn muziek krijgt een vernieuwende
klankkleur.
Duke Ellington - Cottontail - Hot Chocolate 1941
https://youtu.be/e1VYxzGwLIU
De Joodse klarinettist en orkestleider Benny Goodman is een van de eersten die Afro-Amerikaanse
musici in zijn orkest opneemt. Hij speelt met zijn orkest wekelijks live in het radioprogramma ‘Let’s
Dance’. Een gemixt orkest wordt voor het eerst geaccepteerd. ( Hij is beroemd en speelt op
gerenommeerde podia in new York ). Hij maakt een breder en blank publiek enthousiast voor de
nieuwe Swing-jazz. Deze muziek en dans wordt zo populair dat deze periode in America “de swing
era” wordt genoemd.
Benny Goodman & his Orchestra 1935/37
https://youtu.be/Nn4Ma3tV7uk
Download
Random flashcards
fff

2 Cards Rick Jimenez

Test

2 Cards oauth2_google_0682e24b-4e3a-44be-9bca-59ad7a2e66a4

Create flashcards